Bouw van stoomlocomotief NS 1010 Nestor
In het blad Onder Stoom van de Stoomgroep Holland start een bouwbeschrijving van de locomotief NS 1010 Nestor.
Ik ga een poging doen om deze bouwbeschrijving te gaan volgen.
Het lijkt mij best wel een leuke uitdaging.
In 2022 heb ik de Nestor in het echt gezien in het Spoorweg museum in Utrecht en vond dit toen al een mooie locomotief.
We gaan zien hoever we komen…..
De bouw van deze locomotief is inmiddels gestart in dec. 2024
Wat hulpstukjes gemaakt voor het maken van de wielen.
Twee opspandoorns 1 voor de kleine en 1 voor de grote wielen.
Ook heb ik een hulpstukje gemaakt om straks de spaken van de wielen te kunnen aftekenen.
Het tooltje om de spaken te kunnen aftekenen.
Het tooltje om de spaken te kunnen uitzagen op de draaibank.
Nu de spaken netjes maken met een vijltje en de dremel en dan nog de stalen ring er omheen maken en het wiel opmaat maken.
Aan de spaken heb ik een schuin kantje gefreesd.
Van staal word de wielband gemaakt welke om de messing spaken word gekrompen.
Het zelf spaakwielen maken is best wel een klusje maar wel te doen.
De wielband zit strak (voor de zekerheid heb ik er loctite 638 tussen gedaan) om de spaken gekrompen.
Daarna heb ik het geheel op mijn zelfgemaakte opspandoorn gemonteerd en heb het wiel in model gedraaid.
Ik moet er nu nog 7 maken, 1 voor de voorwielen en 6 voor de tender.
Hulpstukje gemaakt om straks het ex-center voor de koppelstangen aan de drijfwielen te maken.
Later word duidelijk hoe ik dit wil gaan gebruiken.
Het wielen maken is best wel een klusje, dus ik heb voor de afleiding even het pompschot gemaakt.
De eindplaat maken is domweg wat vijlwerk en een paar gaatjes boren.
Het sleufje er in vijlen was nog wel wat pielwerk.
Eerst twee gaatjes boren en daarna met een rond naaldvijltje van het ene naar het andere gaatje vijlen.
Vervolgens met een plat naaldvijltje de vorm erin vijlen.
De hoeklijntjes heb ik van een stukje vierkant staal gemaakt en daar een hoekje uitgefreesd.
De bufferbalk ik heb ik anders gemaakt dan op tekening.
Ik vond de bevestiging met 4 punten genoeg.
De bufferbalk ik heb ik ook op een ander punt gewijzigd.
Ik heb de hoeklijntjes geschroefd i.p.v. geklonken.
Omdat ik op de tekening veel maten vond staan, waardoor het voor mij wat onduidelijk werd, heb ik alles opnieuw getekend.
Ik heb de maatverdeling in meerdere tekeningen opgeknipt.
De buffers heb ik gemaakt uit een stukje messing (het chassis deel) en de buffers van staal.
Deze zijn verend in het cassis deel gemaakt en het cassis deel is met klinknageltjes aan de bufferbalk bevestigt en aan de achterzijde gesoldeerd.
Het frame is nu klaar en in de locomotiefsteun gemonteerd.
Het frame kan ik nu in elke stand zetten om eraan te kunnen werken en verder opbouwen.
De locomotiefsteun heb ik een paar weken geleden gemaakt.
Wiellagers heb ik gemaakt van messing.
Messing strip opmaat gemaakt en vervolgens aan beide zijden een sleuf van 3 mm in frezen.
Daarna de blokjes afgezaagd en opmaat gefreesd.
Zoals ik al eerder schreef is het wielen maken, best wel een klusje.
Ik heb er nu 4 klaar en moet er nog 4 en dan nog de 4 drijf/koppel wielen.
Ik denk dat ik nu eerst de drijf/koppel wielen ga maken zodat ik de locomotief eerst verder kan gaan maken.
De andere wielen zijn straks nodig voor de tender, en kunnen dus wel even wachten.
Drijf/koppelwielen maken.
Het ex-center heb ik gemaakt met het eerder genoemde hulpstukje wat als mal gebruikt word om langs te frezen.
Met een ander hulpstukje wat ik ook bij de kleine wielen heb gebruikt heb ik de 18 spaken op deze grotere wielen afgetekend.
De drijf / koppel wielen maken is best wel veel werk, maar niet minder leuk.
Het is goed opletten met het uitzagen en naderhand netjes afwerken.
De drijf / koppel stiften voor de koppelstangen.
De wielen in de kleur gemaakt en voorzien van rode biezen.
De contra gewichten heb ik gemaakt op de 3D printer.
Voorbereidingen gedaan voor de stoommachines van de Nestor.
Twee hulpstukjes gemaakt om de stoommachines straks te kunnen opspannen en bewerken.
1 voor het opspannen om een mooie ronding eraan te maken en 1 voor het opspannen om de gaten voor de deksels te kunnen boren.
Gaten voor de deksels op de verdeeltafel gemaakt.
Lijbaan maken uit een stuk staal.
Veel freeswerk om dit uit een stuk 10 x 10 te maken.
De zuigers zijn van RVS gemaakt en op een zilverstaal zuigerstang geschroefd.
De bakschuifstangen heb ik ook van zilverstaal gemaakt.
De uitsparing voor de bakschuif heb ik met een linkse en rechtse beitel opmaat gedraaid.
Na even een pauze genomen te hebben, hebben we de draad weer opgepakt en zijn verder gegaan met de cilinders en de bakschuiven.
De cilinders passen mooi in het frame.
Met behulp van een stukje hoeklijn de 45 graden voor de deksel in de machineklem opspannen bepaald.
Vervolgens de juiste afstand bepaald met de stelling van Pythagoras.
En met een 2 lippen frees een schuin gat geboord !!
Excentriek boom samenstellen met zilversoldeer.
Doorzagen en weer samenstellen en een gat van 14mm frezen.
Omdat ik een 3mm excentriekboom heb gemaakt moet het binnen gedeelte naar 2 mm gebracht worden door aan beide zijden een 0.5 mm weg te frezen.
Ik heb voor deze oplossing gekozen omdat het mij niet goed lukte om 2mm excentriek boom goed te voorzien van m1.6 schroefdraad.
Excentriekschijven heb ik gemaakt volgens tekening.
De excentriek boom past er prima omheen.
Het kruishoofd maken in twee etappes.
Eerst het blokje maken en het gat vijlen voor de drijfstang.
Vervolgens een stukje rond erop zilversolderen, gat boren en tappen voor de zuigerstang.
Leibaansteunen maken uit 1mm dik staalplaat.
De cilinders met bakschuiven zijn nu bijna klaar.
Vloerplaat is van 2mm staalplaat gemaakt.
Deze is gefreesd en moet nog verder afgewerkt worden.
Voor het maken van de spatborden heb ik een paar malletjes 3D geprint.
Daarop 2 messing strips geplakt.
En toen was het een kwestie van vijlen.
Niet slecht ………
Nu de spatborden nog solderen.
De spatborden waren prima gelukt, zij het niet dat de wielen met contragewichten er strak in zaten en amper wilden draaien.
Dus de handel weer los solderen en de spatborden breder maken.
Nu de voetplaat nog aanpassen.
De gebogen rand aan de voetplaat heb ik gemaakt nadat de wielkasten waren gemonteerd, dit omdat dat stevigheid aan dat deel van de voetplaat bracht.
Ik heb eerst de gebogen rand gesoldeerd en vervolgens het rechte deel ertussen weg gezaagd en afgewerkt.
Drijf- en koppelstangen zijn uit een 3mm dikke staalstrip gemaakt.
Veel vijlwerk om de vorm te maken.
De drijfstangen zijn wat beter gelukt dan de koppelstangen.
De hart afstand van de gaten is hierin het belangrijkste.
De rookkast is gemaakt van een aantal messing ringen, messing wand en een staalplaat frontplaat.
De deur is ook van messing gemaakt.
Om de schoorsteen te maken heb ik van aluminium malletjes gemaakt om de koperen buis in model te kloppen.
Vervolgens het geheel solderen en daarna de schoorsteen op de rookkast solderen.
Scharnieren aan de deur en rookkast maken.
In de deur worden twee sleuven gezaagd waarin twee deurscharnieren delen worden gesoldeerd.
Aan de rookkast worden de andere scharnier delen bevestigd.
Deze heb ik met Loctite 638 gelijmd.
Bij de echte Nestor zitten er buizen aan de zijkant van de rookkast, maar bij het model niet.
Ik heb ze er wel opgemaakt (gewoon een beetje nagemaakt naar voorbeeld van foto’s van de echte).
De boiler word gemaakt van een koperen buis van 35 mm buitenwerks.
De frontplaten van 3mm koperen plaat.
Er zijn er 3 benodigd dus die heb ik op elkaar geplakt zodat de bewerking om ze rond te maken maar 1 keer uitgevoerd hoeft te worden.
De bouw van het machinistenhuis heb ik afgeweken van de tekening.
Deze was uit allemaal losse delen samengesteld, ik heb hiervan een uitslag gemaakt zodat er minder te solderen was en het leek mij mooier.
De ganghandel kast, vuurkistfront en het dak zijn klaar.
Ik heb het hele machinistenhuis met een klein brandertje gesoldeerd.
De “nep” veiligheid is vrij makkelijk te maken.
Een basis en een paar messing staafjes een handel en een veertje.
De stoomdom verbergt de veiligheid die eronder komt te zitten.
Een goede volgorde van bewerking is bij dit onderdeel wel belangrijk.
De dom buitenwerks en binnenwerks even opmaat draaien en dan eerst de radius van de boiler erin maken, ik heb dit met een slagmes gedaan.
Vervolgens opspannen in de draaibank met een meedraaiend center, en dan de vorm erin aanbrengen.
Leuke plaquette 3D geprint om straks bij de locomotief neer te zetten.
De veiligheid is simpel af te stellen door het huis te verdraaien van de basis, en zo de veerdruk te verhogen of verlagen.
Als de gewenste druk verkregen is, borgen met een stel schroefje.
Appendage blok voor op de boiler.
Ik heb bovenop een extra af te sluiten gat gemaakt, om zeker te zijn dat de aansluiting op de boiler goed komt te zitten.
Dat extra gat kan tevens gebruikt worden als ontluchting bij het vullen van de boiler.
Regelateur
Terugslag klep
Bypas ventiel
Ik heb de smeerautomaat gewijzigd omdat ik weinig of niet met de locomotief ga rijden.
Om het condens te verwijderen maak ik gebruik van een injectiespuit om hem leeg te zuigen.
Dit kan uiteraard alleen als er geen druk op staat.
Ook heb ik een nippel gemaakt om straks de vs leiding op de smeer automaat aan te kunnen sluiten en weer afkoppelen.
Deze past door de vlampijp.
In de laatste aflevering van het Onder Stoom blad zat een update van de rookkast.
De buis aan de zijkanten die ik er al had opgemaakt.
Deze update had ook een schuine plaat onder de buizen, dus heb ik mijn rookkast geüpdatet met deze schuine platen.